Back to the fifties

Vorige week hebben D66, FNP, PAL/Groen Llinks, PvdA, SP en VVD in Leeuwarden hun voorstel "open de achterdeur" voor een liberaal drugsbeleid gepresenteerd. Al snel verschijnen de eerste reacties van enkele andere partijen, die soms enigszins overdreven aandoen. Zodanig dat het prikkelt om te reageren … Het zijn teveel zaken om allemaal op te reageren, maar op een paar wil ik toch ingaan …

"De Leeuwarder politiek komt in opstand. Niet tegen het steeds meer voorkomende geweld op straat, niet tegen de harddrugsproblematiek zoals deze weer recent in de Leeuwarder Courant stond afgelopen zaterdag en niet tegen het beleid van Verdonk. Nee de prioriteiten liggen even ergens anders en wel bij het "strenge" Nederlandse coffeeshopbeleid.", volgens een cynisch raadslid. En dat van iemand die zich druk maakte over een eenmalige paaldans - act in Leeuwarden! Een opmerking die bovendien kant noch wal raakt, want aandacht voor het een, sluit aandacht voor het ander absoluut niet uit!

De bij het initiatief betrokken partijen vinden juist dat politie en justitie hun tijd inderdaad beter kunnen besteden aan belangrijker zaken, zoals geweld en harddrugs, dan aan bijvoorbeeld het oprollen van wietplantages, die de aanvoer verzorgen voor de legale, gedoogde, coffeeshops.

Dat het wel degelijk een probleem is blijkt uit een artikel van het Algemeen Dagblad van 24 augustus 2004: "De straathandel en illegale teelt van cannabis rukt weer op nu steeds meer coffeeshops door het strenge drugsbeleid hun deuren moeten sluiten. Dat signaleren woningbouwcorporaties en winkeliersverenigingen in heel het land." en "Een zakje wiet koop je tegenwoordig weer op straat, net als vijfentwintig jaar geleden. We zijn wat dat betreft weer terug bij af.'' Als dat is wat men wil, en men ook wil dat de politie daar haar tijd weer aan moet gaan besteden, dan is dat een keuze, maar niet een keuze die ik maak!

Het CDA Leeuwarden spreekt in relatie tot het voorstel over een groter wordende spagaat, maar kiest ook niet voor een nullijn als het gaat om coffeeshops, men is voor 1 coffeeshop per 20.000 inwoners. Over een spagaat gesproken! Softdrugs wordt dan legaal verkocht via de voordeur, maar het spul komt er (nog steeds) illegaal via de achterdeur binnen. Een grotere spagaat is toch niet denkbaar! Zeker niet legale verkoop via de voordeur plus legale inkoop via de achterdeur, zoals wordt voorgesteld bij open de achterdeur. En volgens de Christen Unie lijkt het hoogste doel van menig Leeuwarder bestuurder, het gedogen tot we er bij neervallen. Eén van de redenen voor open de achterdeur is natuurlijk om het "een oogje dicht knijpen" bij de aanvoer via de achterdeur van de coffeeshops op te lossen.

Verder wordt gesteld dat de gemeentelijke verantwoordelijkheid voor de volksgezondheid in het voorstel buiten beschouwing wordt gelaten. Onzin! Want in het pleidooi wordt immers juist gezegd: "Bovendien loopt de volksgezondheid risico’s doordat er geen goede kwaliteitscontrole mogelijk is. Door de achterdeur te openen kan de kwaliteit van cannabis beter worden gewaarborgd en ook het THC-gehalte worden gecontroleerd." Hoezo, buiten beschouwing? En dat het raar zou zijn dat de overheid de kwaliteit controleert? Wij controleren ons toch suf in dit land bij allerlei zaken, zelfs overbodige of tegenstrijdige regels.

De bestrijding van softdrugs in het buitenland (in het bijzonder Amerika) wordt als voorbeeld genoemd. Volgens één reactie "werd dit afgedaan als bekrompen fanatisme, waartegen ons verlichte pragmatisme prettig afstak". Maar wat is het resultaat van die harde aanpak van softdrugs? Amerika is nu niet direct een schoolvoorbeeld voor Nederland als het gaat om criminaliteit. En wat te denken van de resultaten ten aanzien van het softdruggebruik? In Amerika heeft 38% ooit softdrugs gebruikt, waarvan 10% recent. In Nederland zijn die cijfers 21% en 6% (bron: Nederlandse Drugs Monitor – jaarbericht 2003). Dus of die harde aanpak werkt?

Inderdaad er mag zeker niet te gemakkelijk worden gedacht over de drugsproblematiek. Maar is softdrugs nu werkelijk zo heel veel anders dan alcohol of tabak (zoals sommige tegenstanders beweren)? Daarbij kan het, bij verkeerd en teveel gebruik, toch net zo goed gaan om verslaving en alle vervelende consequenties van dien (b.v. gezondheid)? Ook alcohol en nicotine kunnen geestelijk verslavend werken. Maar bij alcohol en tabak wordt dit blijkbaar meer algemeen geaccepteerd door sommige mensen, want daarvan is de aanvoer gewoon legaal.

Dus waarom niet gewoon eens een experiment laten doen met de open achterdeur, om te kijken wat de daadwerkelijke effecten zijn. Dat kan toch geen kwaad? Of is men bang voor de uitkomsten? Misschien wil men liever "back to the fifties" met Donner als groot voorbeeld en leidsman? Moeten we terug naar een samenleving waar je voor het roken van een jointje wordt opgepakt en waar de abortus, euthanasie en prostitutie weer in het illegale circuit verdwijnen? Wat mij betreft niet!

Principiële keuzes worden er niet meer gemaakt, volgens de Christen Unie. Integendeel, er worden wel degelijk principiële keuzes gemaakt, het zijn echter niet de keuzes van een partij als de Christen Unie, dat is duidelijk. Alleen heb dan wel respect voor het feit dat er mensen zijn, die ándere principiële keuzes maken, en zeg niet dat er dan simpelweg geen principiële keuzes worden gemaakt!

Aukje de Vries (31 augustus 2004)