Kredietunies meer ruimte bieden

Het wetsvoorstel over de kredietunies is een goede eerste aanzet, maar het mag een stuk ambitieuzer, volgens VVD-Tweede Kamerlid Aukje de Vries. Passend toezicht is de voorwaarde, maar kredietunies mogen meer ruimte krijgen om zich te ontwikkelen als financieringsbron voor het MKB. Kredietunies zijn voor en door ondernemers, ofwel ondernemers pakken hun eigen verantwoordelijkheid. Dit soort financieringsvormen moet zich daarom verder kunnen ontwikkelen. Er moeten geen onnodige belemmeringen en regels zijn óf komen. De kredietkraan staat open voor het MKB, zeggen de banken. De ondernemers voelen dat absoluut niet zo. Goede plannen en goede ondernemers moeten krediet kunnen krijgen en niet afhankelijk zijn van bancaire financiering. Het voorzichtig ingezette economisch herstel mag niet geremd worden door onvoldoende krediet, dat kost banen! De VVD is daarom voorstander van kredietunies omdat het kan bijdragen aan het oplossen van knelpunten van MKB-krediet. Het zorgt voor meer keuze voor ondernemers.

Debat Wet toezicht kredietunies (1e termijn Tweede Kamer) >>

Spreektekst debat Wet toezicht Kredietunies d.d. 4 maart 2015:

Voorzitter, allereerst complimenten aan de initiatiefnemers en dank voor kredietunies. Het voorstel kredietunies is een goede eerste aanzet, maar wat de VVD betreft mag het nog een stuk ambitieuzer. Passend toezicht is de voorwaarde, maar kredietunies mogen meer  ruimte krijgen om zich te ontwikkelen als financieringsbron voor het MKB. Kredietunies zijn voor en door ondernemers, ofwel ondernemers pakken hun eigen verantwoordelijkheid. Dit soort financieringsvormen moet zich verder kunnen ontwikkelen. Er moeten geen onnodige belemmeringen en regels zijn óf komen.

De kredietkraan staat open voor het MKB, zeggen de banken. De ondernemers voelen dat absoluut niet zo. Goede plannen en goede ondernemers moeten krediet kunnen krijgen en niet afhankelijk zijn van bancaire financiering. Het voorzichtig ingezette economisch herstel mag niet geremd worden door onvoldoende krediet, dat kost banen! De VVD is daarom voorstander van kredietunies omdat het kan bijdragen aan het oplossen van  knelpunten van MKB-krediet. Het zorgt voor meer keuze voor ondernemers.

Het nieuwe financieren is het combineren en stapelen van verschillende vormen van financiering. Zoals: crowdfunding, kredietunies, MKB-aandelen of -obligaties, private investeerders én banken. Alleen zo zorgen we voor een broodnodige verrijking van het financiële landschap.

Banken zorgen in Nederland nu nog voor 80% van de financiering van het MKB. In de VS is dat maar 20%. Ook in Nederland moet dat veranderen. De afhankelijkheid van banken moet verminderen, zo krijgt het MKB weer ruimte om te investeren. Alleen zo zorgt het MKB voor meer banen.

De VVD wil daarom met een aantal concrete voorstellen meer ruimte bieden aan kredietunies.

PASSENDTOEZICHT

Voorzitter, een specifiek regime en toezicht voor kredietunies is goed en nodig. Er is toezicht op maat nodig die aansluit bij de risico’s, aard, omvang en complexiteit. Het gaat hier niet om consumenten. Het raakt de financiële stabiliteit niet dan wel veel minder. En de overheid hoeft niet, net als bij banken, falende kredietunies te redden met geld van de belastingbetaler.

Aan welke regels exact moet worden voldaan wordt nog uitgewerkt in lagere regelgeving, maar er wordt al wel richting gegeven. De VVD ziet het risico dat het in de uitwerking straks weer teveel dicht geregeld gaat worden.

Waarom worden veel cruciale zaken niet vastgelegd in de wet maar in lagere regelgeving?

Er komt een beperking van de investering van de portefeuille van een kredietunie in één ondernemer of groep ondernemers, maximaal 2,5%. Feitelijk wordt hierdoor een maximum aan het te verstrekken krediet gesteld van in eerste instantie € 150.000 met een uitloop naar € 250.000. Dit biedt te weinig flexibiliteit en is zeker een belemmering voor de meer kapitaalsintensieve sectoren.

Waarom wordt hier niet meer rekening mee gehouden? Waarom wordt niet meer ruimte geboden en het percentage hoger vastgesteld? De VVD wil het percentage in ieder geval verhogen.

De bovengrens voor vrijstelling van de vergunningplicht ligt op € 10 miljoen. Gelet op het beperkte risicoprofiel, door de coöperatievorm én begeleiding van de ondernemers, kan deze grens omhoog, volgens de VVD. Kredietunies kunnen dan makkelijker doorgroeien, zonder direct in een te zwaar toezichtregime te vallen, met hoge toezichtkosten.

Waarom is gekozen voor deze grens? In hoeverre vormen kredietunies tussen € 10 en bijvoorbeeld 25 miljoen een bedreiging voor de stabiliteit van het financiële stelsel? Is deze grens nodig om de benodigde ontheffing voor de kredietunies van de EC te krijgen?

Er is ook een bovengrens voor kredietunies van € 100 miljoen waarboven een bankvergunning nodig is. Er is voor kredietunies sprake van een zware ongewogen kapitaalseis, veel hoger dan banken. En kredietunies zijn veel simpeler dan banken. Deze bovengrens zou je ook kunnen schrappen, volgens de VVD.

Waarom is deze bovengrens nodig? Is er bij andere landen in Europa die een ontheffing hebben voor kredietunies sprake van een dergelijke bovengrens? Is deze grens nodig om benodigde ontheffing voor de kredietunies van de EC te krijgen?

TOEZICHTKOSTEN

Grotere kredietunies krijgen te maken met de kosten van doorlopend toezicht.

Klopt het dat kleinere kredietunies niet te maken krijgen met die kosten?

In eerste instantie werden de kosten geschat op totaal €14.000 voor álle kredietunies. Inmiddels wordt het bedrag geschat op € 20.000 pér kredietunie. De VVD vindt het raar dat de AFM-kosten nu nog niet in geschat kunnen worden. Het is onverklaarbaar waarom de kosten opeens hoger ingeschat worden.

Waarom zijn de kosten zo gestegen? Wat is de onderbouwing van deze stijging? Waarom zijn de kosten van de AFM nog niet bekend? Wat zijn die kosten van de AFM? De VVD wil dat de kosten beperkt worden, welke mogelijkheden zijn hiervoor? Want dit werkt belemmerend voor kredietunies om door te willen groeien.

EUROPESE COMMISSIE

Nadat de wet toezicht kredietunies is vastgesteld moet er nog toestemming komen van de Europese Commissie voor een uitzondering voor op de richtlijn kapitaalvereisten. Er is nog geen zicht of deze wordt verkregen. Andere landen, zoals Engeland, Ierland en Polen hebben inmiddels al zo’n uitzondering. De VVD wil dat tempo gemaakt wordt.

Hoe snel kan de toestemming worden verkregen? In hoeverre voldoet de wet straks aan de “eisen” vanuit de Europese Commissie? Waarom kan er op voorhand geen zekerheid verkregen worden over de ontheffing? Zo verliezen we alleen maar tijd.

INFORMATIEVOORZIENING

Tot slot, voorzitter, een goede informatievoorziening is belangrijk om de eigen verantwoordelijkheid te kunnen nemen, ook bij kredietunies. De informatieverplichting moet echter niet doorslaan. Het gaat uiteindelijk niet om consumenten. In de wet is geregeld dat informatie die een kredietunie beschikbaar stelt correct, duidelijk en niet misleidend mag zijn voor degenen die krediet krijgen. Dat lijkt de VVD prima.

Maar geldt ook voor degenen die krediet beschikbaar stellen? De VVD vindt het namelijk belangrijk dat ook die voldoende geïnformeerd zijn.