VVD steunt voorgenomen verkoop Reaal

De VVD steunt de voorgenomen verkoop van Reaal. Verzekeren is geen overheidstaak. In een concurrerende marktsector horen geen staatsbedrijven. De Chinese verzekeraar Anbang wil investeren in Reaal en versterkt de financiële positie van Reaal. Dat was bikkelhard nodig. Daarmee is er meer duidelijkheid en zekerheid voor de houders van 6 miljoen polissen én de werknemers. Als het gaat om de boekhoudkundige fout van € 700 miljoen die eind 2013 is ontdekt, geldt voor de VVD dat de onderste steen echt boven moet komen. VVD Tweede Kamerlid Aukje de Vries: "Als er fouten zijn gemaakt door bijvoorbeeld de accountant of de adviseur, dan vindt de VVD dat de minister hard moet optreden."

Debat nationalisatie en verkoop SNS Reaal >>

Spreektekst debat verkoop Reaal (incl. evaluatie nationalisatie) d.d. 19 maart 2015:

Voorzitter, de VVD steunt de voorgenomen verkoop van Reaal. Verzekeren is geen overheidstaak. In een concurrerende marktsector horen geen staatsbedrijven. De Chinese verzekeraar Anbang wil investeren in Reaal en versterkt de financiële positie van Reaal. Dat was bikkelhard nodig. Daarmee is er meer duidelijkheid en zekerheid voor de houders van 6 miljoen polissen én de werknemers.

De VVD vraagt zich wel af: is de kapitaalinjectie van € 1 miljard uiteindelijk voldoende? Wat gebeurt er als dit bedrag nog onvoldoende is? De VVD wil ook weten welke afspraken zijn gemaakt over het voortbestaan van Reaal binnen de Anbang-groep als zelfstandige eenheid.

Voorzitter, de prijs die wordt geboden valt tegen. Maar uiteindelijk is het een kwestie van vraag en aanbod. De VVD wil natuurlijk dat zoveel mogelijk van het geïnvesteerde belastinggeld terug komt. Wij rekenen op de inzet van de minister op dat punt!

Voorzitter, dan kom ik ook bij de “fout” die eind 2013 is geconstateerd, door een verwevenheid in de rekeningcourantstructuur. De VVD kan eigenlijk niet geloven dat die € 700 miljoen over het hoofd is gezien voor of tijdens de nationalisatie. Daar kan ik echt niet bij!

Hoe kan dat? Wat is de rol van de accountant geweest? Waarom heeft DNB dit niet gezien? Waarom heeft de adviseur van de minister dit niet gezien? In hoeverre heeft de Auditdienst Rijk voldoende kennis en ervaring om dit te onderzoeken? Wanneer is dit onderzoek gereed en krijgt de Tweede Kamer dit toegezonden? De onderste steen moet echt boven, wat de VVD betreft! Indien er fouten zijn gemaakt door bijvoorbeeld de accountant of de adviseur, dan vindt de VVD dat de minister hard moet optreden. En dat het geld dat is betaald voor de opdracht minimaal moet worden terugbetaald! En indien daartoe aanleiding is bijvoorbeeld het tuchtrecht wordt toegepast.

De verkoop van Reaal is een eerste concrete stap om de genationaliseerde financiële instellingen terug te brengen naar de markt. Terug naar een normale marktsituatie. De VVD is daar voorstander van en blij met deze eerste stap. Maar de VVD wil ook dat snel en verantwoord de volgende stappen worden gezet met ABN Amro, ASR en SNS. Wat is het tijdpad daarvoor? Wanneer krijgt de Tweede Kamer daarvoor de concrete voorstellen?

Voorzitter, vandaag bespreken ook de evaluatie van de nationalisatie van SNS Reaal. De VVD is tevreden met het duidelijke, kritische rapport van de Commissie Frijns. Het toezicht heeft in essentie gefaald en dat is een serieus punt. Effectief toezicht wordt echter te vaak verward met veel toezicht en veel regels. Het gaat om beter toezicht en betere regels. We hebben toezicht nodig dat alert reageert, durft door te pakken en de instrumenten die er zijn ook durft in te zetten.

Het toezichtdilemma is in het hele traject bij SNS zichtbaar. De toezichthouder vindt wel dat er ingegrepen moet worden. Maar doet dat toch niet vanwege de mogelijke reactie uit de markt. Want die kan ervoor zorgen dat het proces naar de afgrond wordt versneld. De enige oplossing is vroegtijdig, stevig ingrijpen. Hoe kan de toezichthouder dat met de bestaande instrumenten effectief doen? En zijn ook de weigeringgronden bij fusies voldoende voor de toezichthouder om goed in te kunnen grijpen?

Voor de VVD is het een voorwaarde dat na staatssteun duidelijke eisen worden gesteld, die ook worden uitgevoerd. Er zou door de minister “schoon schip” worden gemaakt na de staatssteun, maar dat is uiteindelijk onvoldoende gebeurt. Waarom is dat niet gebeurd? Het ministerie heeft in verschillende situaties niet alert gehandeld, aldus de commissie. Welke waarborgen kan de minister bieden om dit in de toekomst beter te doen? Wat heeft het ministerie, de minister zelf geleerd van deze evaluatie? De minister lijkt namelijk soms ‘milder’ dan de Commissie Frijns.

De heer Frijns zei eerder dat de interventiewet een glijbaan naar nationalisatie is. Waarom is dat volgens de minister niet zo? Wanneer krijgt de Tweede Kamer de implementatiewet van de Bank Recovery and Resolution Directive (BRRD) voorgelegd? Hoe zorgt de BRRD ervoor dat dit soort dossiers geen glijbaan naar nationalisatie wordt? Hoe worden daarin de aanbevelingen uit de evaluatie van de interventiewet meegenomen?